آسمان خونین پس از زلزله؛ چرا آسمان «کاراکاس» قرمز شد؟
پس از وقوع زلزلههای شدید در ونزوئلا، تصاویری از آسمان سرخ و خونین کاراکاس در شبکههای اجتماعی منتشر شد که بسیاری آن را به فعالیتهای لرزهای مرتبط دانستند. اما بررسیهای علمی نشان میدهد این پدیده ارتباطی مستقیم با زلزله ندارد و نتیجهی ترکیب شرایط نوری خورشید و ذرات معلق در جو است.
به گزارش سایت دیدبان ایران، کارشناسان علوم جوی تأکید میکنند قرمز شدن آسمان معمولاً نتیجه پدیدهای کاملاً شناختهشده در فیزیک نور است. پس از زلزلههای شدید، چند عامل میتواند میزان ذرات معلق در هوا را افزایش دهد:
- بلند شدن گرد و غبار از سطح زمین
- ورود دود ناشی از آتشسوزیها
- افزایش ذرات ریز در جو شهری
این ذرات باعث میشوند نور خورشید هنگام عبور از جو بیشتر پراکنده شود و رنگهای آبی و سبز حذف شوند؛ در نتیجه طیفهای قرمز و نارنجی غالب میشوند و آسمان رنگی خونین به خود میگیرد.
یکی از مهمترین عوامل تشدید این پدیده، همزمانی آن با طلوع یا غروب خورشید است؛ در این ساعات:
- نور خورشید با زاویه مایل وارد جو میشود
- مسیر طولانیتری را در جو طی میکند
- رنگهای کوتاهموج (آبی و بنفش) بیشتر فیلتر میشوند
به همین دلیل، حتی بدون زلزله نیز آسمان در این ساعات میتواند قرمز یا نارنجی دیده شود.
در زلزلههای بزرگ، آسیب به زیرساختها میتواند منجر به نشت گاز، آتشسوزیهای شهری و تولید دود و دوده در مقیاس گسترده شود. این دودها در صورت حضور در جو، شدت رنگ قرمز آسمان را افزایش میدهند و تصویرهای غیرعادیتری ایجاد میکنند.
پدیده قرمز شدن آسمان پس از زلزله، اگرچه در نگاه اول نگرانکننده و غیرعادی به نظر میرسد، اما از دید علمی نتیجه مستقیم فعالیت لرزهای نیست. ترکیب گرد و غبار، دود، شرایط جوی و زاویه تابش خورشید، عامل اصلی شکلگیری این منظره است.
در واقع آنچه در آسمان کاراکاس دیده شد، نه نشانهای از ادامه زلزله، بلکه نمونهای از یک پدیده طبیعی و شناختهشده در فیزیک جو زمین بود.