شاخص بورس همچنان قرمزپوش است/ افت بورس فرصت ویژه سرمایهگذاری بلندمدت است؟
افت سنگین بورس در حالی نگرانی سهامداران را تشدید کرده که یک کارشناس بازار سرمایه، ریسکهای سیاسی و تداوم تنشهای منطقهای را مهمترین عامل ریزش اخیر بازار میداند، هرچند معتقد است بسیاری از سهام به محدوده ارزندگی رسیدهاند.
به گزارش سایت دیدبان ایران، بازار سرمایه پس از یک دوره صعودی و عبور شاخص کل از مرز پنج میلیون واحد، وارد فاز اصلاحی سنگینی شده است؛ اصلاحی که در روزهای اخیر با افزایش فشار فروش، خروج پول حقیقی و شکسته شدن حمایتهای مهم تکنیکالی همراه شده و نگرانی سهامداران درباره ادامه مسیر بورس را افزایش داده است.
بررسی روند معاملات هفته گذشته نشان میدهد شاخص کل بورس تهران از محدوده پنج میلیون و ۱۸۲ هزار واحد وارد مسیر نزولی شد و طی چند روز معاملاتی بخش قابل توجهی از رشدهای اخیر خود را پس گرفت. در این مدت، حمایتهای مهم یکی پس از دیگری از دست رفت و اکنون نگاه فعالان بازار به محدودههای حمایتی جدید دوخته شده است.
شاخص کل بورس در آغاز هفته گذشته، یعنی شنبه ۲۰ تیرماه، در سطح پنج میلیون و ۱۸۲ هزار و ۶۲۱ واحد قرار داشت، اما فشار فروش در همان روز باعث شد نماگر اصلی بازار با افت ۱۰۴ هزار و ۲۳۵ واحدی، معادل ۱.۹۷ درصد کاهش، مواجه شود.
روند نزولی در معاملات روزهای بعد نیز ادامه یافت. یکشنبه ۲۱ تیرماه یکی از سنگینترین افتهای اخیر رقم خورد و شاخص کل با کاهش ۱۲۶ هزار و ۹۶۳ واحدی، ۲.۴۵ درصد افت کرد و به کانال پنج میلیون و ۵۵ هزار واحد رسید.
در ادامه، بازار نتوانست از این محدوده دفاع کند و دوشنبه ۲۲ تیرماه، شاخص کل با کاهش ۸۸ هزار و ۹۵۹ واحدی، مرز پنج میلیون واحد را از دست داد و در ارتفاع چهار میلیون و ۹۶۶ هزار و ۶۸۸ واحد قرار گرفت.
هرچند در روزهای سهشنبه و چهارشنبه از شدت افتها کاسته شد، اما مسیر کلی بازار همچنان نزولی باقی ماند. شاخص کل در روز سهشنبه ۴۲ هزار و ۷۸ واحد و در روز چهارشنبه ۳۰ هزار و ۸۵۳ واحد دیگر کاهش یافت تا هفته را در سطح چهار میلیون و ۸۹۳ هزار و ۸۳۲ واحد به پایان برساند.
اما در معاملات امروز نیز روند نزولی ادامه پیدا کرد و شاخص کل بار دیگر کاهش یافت تا بورس طی چند روز معاملاتی بیش از ۳۰۰ هزار واحد از ارتفاع خود را از دست بدهد.
از نگاه تکنیکالی، از دست رفتن محدوده چهار میلیون و ۸۰۰ هزار واحدی اهمیت ویژهای دارد؛ چراکه این سطح یکی از حمایتهای مهم بازار محسوب میشد و عبور نزولی از آن میتواند فشار روانی بیشتری به سهامداران وارد کند.
با این حال، ریشه افت اخیر بورس تنها در نمودارهای تکنیکالی خلاصه نمیشود. بازار سرمایه در هفتههای اخیر بیش از آنکه به متغیرهای بنیادی شرکتها واکنش نشان دهد، تحت تأثیر فضای سیاسی و افزایش نااطمینانیها حرکت کرده است.
خروج پول حقیقی، افزایش احتیاط معاملهگران و کاهش تقاضای خرید نشان میدهد بخش قابل توجهی از سرمایهگذاران در شرایط فعلی ترجیح میدهند تا روشنتر شدن چشمانداز سیاسی، دست به خریدهای سنگین نزنند.
خبرآنلاین درباره علت ریزش اخیر بورس اظهار کرد که اصلاح بازار پس از رشد قابل توجه هفتههای گذشته تا حدی طبیعی بود، اما آنچه باعث تشدید این روند شد، افزایش ریسکهای سیاسی و تنشهای منطقهای است.
او با اشاره به شرایط پس از برگزاری مجامع شرکتها گفت: بخشی از اصلاح قیمتها پس از تقسیم سود شرکتها امری طبیعی است، اما فضای پرریسک سیاسی باعث شد این اصلاح با سرعت و شدت بیشتری اتفاق بیفتد.
صمدی توضیح داد: در دورههای گذشته، هنگام وقوع تنشهای نظامی، معاملات بازار سرمایه متوقف میشد، اما این بار سیاستگذار تصمیم گرفت بورس حتی در شرایط بحرانی نیز باز بماند. بنابراین فشار فروش به جای آنکه پشت درهای بسته بازار باقی بماند، مستقیماً در قیمت سهام منعکس شد.
این کارشناس بازار سرمایه با اشاره به معاملات امروز گفت: حدود ۱۵ هزار میلیارد تومان معامله در بازار انجام شد، اما همزمان نزدیک به چهار هزار و ۸۰۰ میلیارد تومان پول حقیقی از بورس خارج شد. این موضوع نشان میدهد نگرانی اصلی سرمایهگذاران در شرایط فعلی نه ضعف بنیادی شرکتها، بلکه ابهام درباره آینده تحولات سیاسی است.
به گفته او، بسیاری از سهام اکنون از نظر ارزشگذاری در محدودههای جذابی قرار گرفتهاند، اما ارزندگی به تنهایی نمیتواند موتور رشد بازار را روشن کند.
صمدی افزود: بسیاری از نمادها طی هفتههای اخیر بین ۱۵ تا ۲۰ درصد اصلاح قیمت داشتهاند و در گروههایی مانند پالایشیها، پتروشیمیها و برخی صنایع بزرگ، نسبتهای ارزشگذاری جذابتر شده است، اما تا زمانی که ریسکهای سیاسی پابرجا باشد، واکنش بازار بیشتر به اخبار سیاسی خواهد بود تا گزارشهای مالی شرکتها.
او درباره دیدگاهی که دوران ترس را بهترین زمان خرید سهام میداند، گفت: این نگاه برای سرمایهگذاری بلندمدت قابل دفاع است، اما شرایط فعلی با دورههای معمول اصلاح بازار تفاوت دارد، زیرا عامل اصلی نوسان، ریسک سیستماتیک و سیاسی است.
این کارشناس بازار سرمایه با اشاره به وضعیت اقتصاد جهانی و شرایط سیاسی منطقه اظهار کرد: به نظر نمیرسد فضای جنگی بتواند برای مدت طولانی ادامه پیدا کند و در نهایت باید مسیر تحولات به سمت تعیین تکلیف مذاکرات یا ادامه تنشها مشخص شود.
صمدی همچنین درباره وضعیت تکنیکالی شاخص کل گفت: حمایت چهار میلیون و ۸۰۰ هزار واحدی از دست رفته و در صورت تداوم شرایط فعلی، حمایت بعدی شاخص در محدوده چهار میلیون و ۵۵۰ هزار واحد قرار دارد.
او البته تأکید کرد هرچه بازار بیشتر افت کند، بخشی از ریسکهای موجود در قیمت سهام تخلیه خواهد شد و در صورت انتشار اخبار مثبت سیاسی، امکان بازگشت سریع تقاضا وجود دارد.
این کارشناس بازار سرمایه درباره نقش دولت و سازمان بورس در شرایط فعلی نیز گفت: افت بازار سهام در زمان وقوع جنگ و بحرانهای سیاسی موضوعی جهانی است و تنها مختص بورس ایران نیست، اما مهمترین اقدام سیاستگذار در این شرایط، حفظ نقدشوندگی بازار و جلوگیری از ایجاد صفهای فروش سنگین است.
به گفته صمدی، مسیر آینده بورس به شدت به تحولات سیاسی وابسته است. اگر مذاکرات به نتیجه برسد و فضای ریسک کاهش پیدا کند، بسیاری از گروههای بورسی میتوانند مورد توجه سرمایهگذاران قرار گیرند. در این میان، صنایع پالایشی، بانکی، پتروشیمی و شرکتهای صادراتمحور از ظرفیت بیشتری برای رشد برخوردار خواهند بود.
در مقابل، اگر تنشها ادامه پیدا کند، سرمایهگذاران باید با احتیاط بیشتری اقدام کنند، چراکه استراتژی سرمایهگذاری در شرایط توافق سیاسی با سناریوی تداوم بحران کاملاً متفاوت خواهد بود.
اکنون بورس تهران در نقطهای حساس قرار گرفته است؛ جایی که از یک سو بسیاری از سهام به محدودههای ارزندگی نزدیک شدهاند و از سوی دیگر، سایه ریسکهای سیاسی همچنان مانع از بازگشت قدرتمند خریداران شده است. آینده کوتاهمدت بازار بیش از هر چیز به اخبار سیاسی و میزان بازگشت اعتماد سرمایهگذاران گره خورده است.