صمصامی، نماینده مجلس: هر ماه پنج میلیون تومان به صورت تورم از جیب مردم برداشته میشود/ دولت دوباره در حال اجرای سیاستهایی است که به حوادث ۱۸ و ۱۹ دی منجر شد رئیس مجلس هم در این سیاستها نقش داشتند/ به دلیل نبود منابع افزایش کالابرگ اصلا امکان پذیر نیست
حسین صمصامی، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس دوازدهم درباره عملکرد ضعیف دولت به کالابرگ به دیده بان ایران گفت: «من و گروهی که با ما همفکرند، از همان ابتدا با کالابرگ مخالف بودیم. چون منبع تأمین ریال کالابرگ از حذف ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی و مابهتفاوت دلار ۲۸ هزار و ۵۰۰ با دلار ۱۱۴ هزار تومانی تأمین میشد. اینکه یک میلیون تومان را چرا و چطور محاسبه کردهاند هم برای هیچکس روشن نیست و کسی نمیداند چطور به این عدد رسیدهاند.» صمصامی افزود: «حرف ما این بود که آثار تورمی کالابرگ بهمراتب بالاتر از آن یک میلیونی است که برای مردم جبران میکنند. با این کار، یعنی دو کار انجام گرفت؛ اول اینکه نرخ تالار اول را حذف شد و ۱۲۰هزار تومان شد، که از طریق واردات مواد اولیه و بورس کالا قیمت کالاها را بالا برد. دوم اینکه ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی حذف شد. ما محاسبه کردیم با این افزایش نرخهای ارز رسمی و حذف ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی، عملاً بیش از پنج میلیون تومان در ماه از جیب هر فرد ایرانی برداشته میشود، در حالی که یک میلیون تومان به عنوان کالابرگ به مردم داده میشود. یعنی هر ماه پنج میلیون تومان به صورت تورم از جیب مردم برداشته میشود و یک میلیون تومان به عنوان کالابرگ به آنها میدهید.»
دیدهبان ایران؛ شاید اسم «کوپن» را پرطمطراق کرده و نام «کالا برگ الکترونیک یک میلیون تومانی» بر آن گذاشتهاند، اما همان کوپن دهه 60 است. اما به نظر میرسد دولت چهاردهم برای بازگشت به 40 سال پیش هم با مشکل روبرو شده است. دولت بخشی از یارانهبگیران را از لیست خود حذف کرد و کالابرگ الکترونیک را تقریبا به میپردازد، البته برخی هم از لیست کالابرگ جا ماندهاند. اما موضوع این است که با وجود شرایط اقتصادی، بیکاری و تورم به جای آن که دولت یارانهبگیران را افزایش دهد تا از آنها که زندگیشان به سرعت در حال سقوط است، حمایت کند، حالا سعی در کاهش تعداد یارانه بگیران است، اما به دلیل حساسیتی که روی کالابرگ ایجاد شده هنوز نتوانسته آرام آرام تعداد را کاهش دهد.
حذف خرید با کالابرگ از پشت شیشه مغازهها
دولت به جای حذف فیزیکی، تمایل فروشندگان برای کالابرگ را کاهش داده است. کافی است برخی بازارهایی که تا یکی، دو ماه پیش به سیستم کالابرگ وصل و پشت شیشهها بزرگ نوشته بودند؛ «خرید با کالابرگ» سری بزنید. حالا این نوشتهها یکی پس از دیگری از پشت شیشهها محو شده است. یکی از فروشندگان حبوبات خیابان انبار نفت در این مورد به دیدهبان ایران گفت: «اینجا تقریبا قیمتها پایینتر از بقیه نقاط شهر است. ما به سیستم کالابرگ وصل شدیم اما دولت یک ماه پول مان را میداد. اوایل مهم نبود اما حالا که همه چیز هر روز گران میشود برای ما صرفه اقتصادی ندارد که کالاها را به سیستم کالابرگ بفروشیم و یکی، دو ماه و حتی بیش از 2 ماه بعد پولمان را از دولت بگیریم.»
فروشنده یکی از فروشگاههای معروف نیز در گفتوگو با دیدهبان ایران تاکید کرد: «والا به ما هم گفتند که بگویید سیستم قطع است. نه این که هیچ وقت سیستم قطع نباشد، اما ما این را میگوییم چون مردم خرید روزانه خود را میکنند و دولت یکی، دو ماه بعد پول آن را به ما میپردازد. در شرایطی که با این تورم و افزایش قیمتها روبرو هستیم، سرمایه ما از بین میرود. اما نمیتوانیم به مردم بگوییم که به سیستم کالابرگ وصل نمیشویم به جای آن میگوییم سیستم قطع است.»
با وجود شرایط نابسامان و استقبال نکردن برخی فروشگاهها و مغازهها از کالابرگ به دلیل تاخیر دولت در پرداخت، حالا زمزمههایی مبنی بر احتمال افزایش مبلغ کالابرگ الکترونیکی به گوش میرسد و فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت هم درباره این افزایش میگوید که «باید مطلوبات را با مقدورا هماهنگ کرد و چیزی نگویند که در اجرای آن دچار مشکل شوند. اما مطلوب دولت افزایش کالابرگ است و امیدوارند این مهم محقق شود.» از آنجا که اقتصاد ایران بیمار است، همین اظهارنظرها هم در نوسان قیمت کالاها تاثیرگذار است.
دیدهبان ایران درباره علت قطعی سیستم کالابرگ و افزایش مبلغ آن با حسین صمصامی، نماینده تهران و عضو کمیسیون اقتصادی مجلس دوازهم به گفتوگو پرداخته است.
مشروح گفتوگوی حسین صمصامی، نماینده مجلس را با دیدهبان ایران در زیر میخوانید:

از ابتدا با کالابرگ مخالف بودیم
حسین صمصامی، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس دوازدهم درباره عملکرد ضعیف دولت به کالابرگ به دیده بان ایران گفت: «من و گروهی که با ما همفکرند، از همان ابتدا با کالابرگ مخالف بودیم. چون منبع تأمین ریال کالابرگ از حذف ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی و مابهتفاوت دلار ۲۸ هزار و ۵۰۰ با دلار ۱۱۴ هزار تومانی تأمین میشد. اینکه یک میلیون تومان را چرا و چطور محاسبه کردهاند هم برای هیچکس روشن نیست و کسی نمیداند چطور به این عدد رسیدهاند.»
هر ماه پنج میلیون تومان به صورت تورم از جیب مردم برداشته میشود
صمصامی افزود: «حرف ما این بود که آثار تورمی کالابرگ بهمراتب بالاتر از آن یک میلیونی است که برای مردم جبران میکنند. با این کار، یعنی دو کار انجام گرفت؛ اول اینکه نرخ تالار اول را حذف شد و ۱۲۰هزار تومان شد، که از طریق واردات مواد اولیه و بورس کالا قیمت کالاها را بالا برد. دوم اینکه ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی حذف شد. ما محاسبه کردیم با این افزایش نرخهای ارز رسمی و حذف ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی، عملاً بیش از پنج میلیون تومان در ماه از جیب هر فرد ایرانی برداشته میشود، در حالی که یک میلیون تومان به عنوان کالابرگ به مردم داده میشود. یعنی هر ماه پنج میلیون تومان به صورت تورم از جیب مردم برداشته میشود و یک میلیون تومان به عنوان کالابرگ به آنها میدهید.»
در بودجه 1405 کالابرگ را یک میلیون برای هر فرد تا پایان سال در نظر گرفتند
او با بیان این که بنابراین آن یک میلیون تومان، تفاوت ۲۸ هزار و ۵۰۰ تا ۱۱۴ هزار تومان بود، گفت: «در جدول ۱۳ قانون بودجه امسال، 1405 بابت کالابرگ ۹۹۶ هزار میلیارد تومان قید شده است. اگر حساب کنیم، میشود نفری یک میلیون تومان برای هر فرد تا پایان سال. بنابراین به دلیل نبود منابع، اصلاً در بودجه بحث افزایش کالابرگ امکانپذیر نیست.»
سوءتدبیر دولت در بحث مدیریت کالابرگ
این نماینده مجلس در پاسخ به این سوال که چرا منابع کالابرگ تأمین نمیشود؟ به دیده بان ایران گفت: «چون بخشی از درآمدهای دولت محقق نشده و بخش دیگر به دلیل سوءتدبیر است و همان یک میلیون تومان را با تاخیر تسویه میکنند. این سوءتدبیر دولت در بحث مدیریت کالابرگ است.»
صمصامی در پاسخ به این سوال که دولت منابع مالی ندارد یا سوءمدیریت است؟ گفت: «بخشی از این موضوع به دلیل سوءمدیریت و بخش دیگر به دلیل کاهش منابع دولت است. منابع دولت به دلیل جنگ مشکلات مالی و مسائلی که به وجود آمده، کاهش پیدا کرده است.»
سال گذشته بیش از 15 میلیارد دلار تامین شده است
این عضو کمیسیون اقتصادی مجلس درباره ادعای آقای پزشکیان مبنی بر نداشتن ارز تاکید کرد: «آقای رئیسجمهور در این مورد بهشدت در اشتباه است. در نطق هفته گذشته در پاسخ به این سوال که گفتند: «اگر ما تامین نمیکردیم قحطی میآمد.» توضیح دادم که سال گذشته ۱۵ تا ۱۵.۲ میلیارد دلار تامین کردیم و از کجا تامین شده است و تمام این دلارها را میتوانستیم با نرخ 28500 تومان عرضه کنیم. پس ما ارز داشتیم اما سوءمدیریت شد.»
نمیدانند اظهارنظر درباره نرخ 87 هزار تومانی چه تبعاتی در جامعه دارد
او درباره افزایش مبلغ کالابرگ و تاثیر اظهارنظرها پیش از افزایش این مبلغ بر بازار، تاکید کرد: «این هم مانند داستانی است که برای بنزین مطرح شد. این را از قول من بنویسید که یک مشت کودن که متوجه نمیشوند اعلام یک سیاست چه آثاری بر جامعه دارد، ناگهان اعلام کردند: «ما چند نرخ بنزین داریم؛ نرخ اول ۱۵۰۰ تومان، نرخ دوم ۳ هزار تومان، نرخ سوم ۵ هزار تومان و نرخ چهارم 87 هزار تومان. این آدمها متوجه نیستند که اظهارنظر درباره نرخ بنزین 87 هزار تومان چه تبعاتی در جامعه دارد. به همین دلیل بلافاصله بعد از اعلام در کرمان، آن را تکذیب میکنند.»
صمصامی تاکید کرد: «دو حالت وجود دارد؛ یا اینها نمیفهمند که چه کار میکنند و آثار حرفشان را نمیفهمند؛ وقتی نمیفهمند، یعنی کودن هستند. یا اینکه میدانند و میخواهند جامعه را ناآرام و تشویش اذهان ایجاد کنند. قوه قضائیه باید اینجا برخورد و اعلام کند که چرا شما چنین سیاستی را دنبال میکنید؟ در حال حاضر دولت باید اعلامکنندگان و بانیان طراحی این سیاست را بلافاصله عزل کند. تا حواسشان حواسشان باشد و این کار را تکرار نکنند.»
دولت باید حقوق کارمندان خود را افزایش دهد
این عضو کمیسیون اقتصادی مجلس در پاسخ به این سوال که دولت برای جبران کسری بودجه دست به ایجاد نوسان در بازار، ارز و... میزند؟ گفت: «ممکن است. من به شما بگویم، همان سیاستهایی در حال انجام است که دولت در دیماه سال گذشته انجام داد، البته مجلس هم و در راس آن رئیس مجلس هم بود، منجر شد به حوادث ۱۸ و 19 دی رقم بخورد. این سیاستها میتواند در کوتاهمدت از افزایش نرخ درآمد کسب کند، اما در بلندمدت همان افزایش منجر به کسری بودجه دولت میشود؛ چون بزرگترین مصرفکننده اقتصاد، خود دولت و عوامل آن یعنی کارمندان است. بنابراین دولت باید حقوق کارمندان را افزایش دهد و وقتی به حقوق آنها را افزایش نمیدهد به این معناست که تورم را به جامعه تحمیل میکنید و در حقیقت فقیر را به جامعه اضافه میکنید. دولت با این سیاستی که اجرا میکند، به موتور محرکه تولید فقر در جامعه تبدیل شده است.»
منبع: سایت دیده بان ایران