برندگان نوبل معرفی شدند / دو اقتصاددانی که نوبل را بردند چه کسانی هستند؟

جایزه برای پیوند اقتصاد خرد و اقتصاد کلان

جایزه امسال به پژوهش‌هایی اختصاص دارد که مبانی خرداقتصادی سیاست‌های تثبیت اقتصاد کلان را تقویت کرده‌اند. منظور از این مفهوم، توضیح ارتباط میان تصمیم‌های اقتصادی افراد و شرکت‌ها از یک سو و عملکرد کلی اقتصاد، از سوی دیگر است.

تصمیم خانوارها درباره مصرف و پس‌انداز، انتخاب بنگاه‌ها درباره تولید و استخدام و انتظارات مردم از تورم و نرخ بهره، همگی می‌توانند بر متغیرهایی مانند رشد اقتصادی، اشتغال و سطح عمومی قیمت‌ها اثر بگذارند.

مدل‌های اقتصادی مبتنی بر این ارتباطات به سیاست‌گذاران کمک می‌کنند پیامدهای تصمیم‌های پولی و مالی را بهتر ارزیابی کنند. برای مثال، هنگام افزایش ناگهانی قیمت انرژی، این مدل‌ها می‌توانند در تحلیل تأثیر افزایش هزینه‌ها بر مصرف خانوارها، تولید شرکت‌ها و تورم مورد استفاده قرار گیرند.

جان هاسلر، رئیس کمیته جایزه علوم اقتصادی، در توضیح اهمیت این دستاوردها گفت پژوهش برندگان، پایه نظری باثباتی برای مدل‌هایی فراهم کرده است که بانک‌های مرکزی و دولت‌ها در سراسر جهان از آن‌ها استفاده می‌کنند. به گفته او، این چارچوب‌ها توانایی تحلیل و مدیریت شوک‌های اقتصادی، از جمله بحران‌های انرژی و تغییرات ناگهانی مصرف خانوارها، را بهبود می‌دهند.

رابرت هال؛ از بازار کار تا نوسانات اقتصادی

رابرت ای. هال اقتصاددان آمریکایی و استاد دانشگاه استنفورد است که در حوزه‌های اشتغال، تورم، فناوری، رقابت و سیاست اقتصادی پژوهش کرده است.

زندگی‌نامه منتشرشده در وب‌سایت دانشگاه استنفورد، هال مدرک کارشناسی خود را از دانشگاه کالیفرنیا در برکلی و دکترای اقتصاد را از مؤسسه فناوری ماساچوست (MIT) دریافت کرده است. او پیش از پیوستن به استنفورد در سال ۱۹۷۸، در MIT و دانشگاه کالیفرنیا در برکلی تدریس می‌کرد.

هال در سال ۲۰۱۰ ریاست انجمن اقتصادی آمریکا را بر عهده داشت و از سال ۱۹۷۸ تا ۲۰۱۳ مدیر برنامه پژوهشی نوسانات و رشد اقتصادی در دفتر ملی پژوهش اقتصادی آمریکا (NBER) بود. او همچنین ریاست کمیته تعیین تاریخ چرخه‌های تجاری این مؤسسه را بر عهده داشته است؛ کمیته‌ای که دوره‌های رکود و گسترش اقتصاد آمریکا را مشخص می‌کند.

پژوهش‌های هال درباره بازار کار و نوسانات اقتصادی به بررسی عواملی می‌پردازند که بر اشتغال، تولید و رفتار مصرف‌کنندگان اثر می‌گذارند. او همچنین در تدوین چارچوبی برای مالیات بر مصرف با آلوین رابوشکا همکاری کرده است.

مایکل وودفورد؛ اقتصاددانی که نظریه سیاست پولی را متحول کرد

مایکل وودفورد استاد اقتصاد سیاسی دانشگاه کلمبیاست و از چهره‌های شناخته‌شده در زمینه نظریه اقتصاد کلان و سیاست پولی به شمار می‌رود.

او مدرک کارشناسی خود را از دانشگاه شیکاگو، مدرک حقوق را از دانشگاه ییل و دکترای اقتصاد را از MIT دریافت کرده است. وودفورد علاوه بر فعالیت دانشگاهی، از پژوهشگران وابسته به دفتر ملی پژوهش اقتصادی آمریکا و مرکز پژوهش‌های سیاست اقتصادی در لندن است.

یکی از مهم‌ترین آثار او کتاب Interest and Prices: Foundations of a Theory of Monetary Policy است که در سال ۲۰۰۳ منتشر شد. این کتاب به بررسی مبانی نظری سیاست پولی می‌پردازد و از آثار اثرگذار در تحلیل نحوه تصمیم‌گیری بانک‌های مرکزی شناخته می‌شود.

وودفورد در سال ۲۰۰۷ جایزه دویچه‌بانک در اقتصاد مالی، در سال ۲۰۱۸ جایزه اقتصاد پولی بانک فرانسه و مدرسه اقتصاد تولوز و در سال ۲۰۲۴ جایزه اقتصاد اَرْوین نِمِرز را دریافت کرد.

پژوهش‌های او درباره انتظارات اقتصادی و نحوه انتقال سیاست پولی به اقتصاد، به تحلیلگران کمک می‌کند ارتباط میان تصمیم‌های بانک مرکزی، رفتار خانوارها و بنگاه‌ها و تغییرات تورم و تولید را بررسی کنند.

این پژوهش‌ها چه کاربردی برای بانک‌های مرکزی دارند؟

یکی از مسائل اصلی بانک‌های مرکزی این است که تصمیم‌های آن‌ها چگونه به رفتار واقعی اقتصاد منتقل می‌شود. افزایش نرخ بهره، برای مثال، می‌تواند هزینه وام‌گیری خانوارها و شرکت‌ها را بالا ببرد و در نتیجه بر مصرف، سرمایه‌گذاری و تقاضای کل اثر بگذارد. اما شدت و سرعت این اثرگذاری به انتظارات مردم و بنگاه‌ها و شرایط اقتصادی بستگی دارد.

چارچوب‌های نظری اقتصاد کلان که بر مبانی خرداقتصادی استوارند، می‌کوشند این ارتباطات را به‌صورت منسجم توضیح دهند. چنین مدل‌هایی برای ارزیابی سیاست‌های ضدتورمی، تحلیل رکود و بررسی پیامدهای شوک‌های اقتصادی کاربرد دارند.

با این حال، مدل‌های اقتصادی پیش‌بینی قطعی ارائه نمی‌کنند و نتیجه سیاست‌ها به شرایط هر کشور، ساختار بازارها و نوع شوک واردشده وابسته است.

جایزه نوبل اقتصاد چقدر ارزش دارد؟

ارزش جایزه امسال ۱۲ میلیون کرون سوئد، معادل حدود ۱.۲ میلیون دلار، اعلام شده است.

عنوان رسمی این جایزه «جایزه علوم اقتصادی بانک مرکزی سوئد به یاد آلفرد نوبل» است. بانک مرکزی سوئد این جایزه را در سال ۱۹۶۸ پایه‌گذاری کرد و نخستین دوره آن در سال ۱۹۶۹ برگزار شد. بنابراین، این جایزه از نظر تاریخی جزو پنج جایزه اصلی تعیین‌شده در وصیت‌نامه آلفرد نوبل نیست، هرچند مطابق سنت جوایز نوبل و هم‌زمان با آن‌ها اهدا می‌شود. با اعلام نام هال و وودفورد، برندگان جایزه علوم اقتصادی سال ۲۰۲۶ مشخص شدند.