ادعای سیانان درباره تماسهای پنهان ایران و آمریکا با میانجیگری پاکستان، ترکیه و مصر
شبکه خبری آمریکایی سیانان نزدیک به حزب دموکرات مدعی شده است که منابع آگاه به این شبکه گفتهاند که در روزهای اخیر، تماسهایی از سوی واشنگتن با تهران از طریق واسطههای متعدد برقرار شده است. به نوشته سیانان، مقامات ایرانی هرگونه مذاکره مستقیم را رد میکنند، اما تأیید میکنند که پیامهایی از طریق کشورهای دوست دریافت کردهاند.
به گزارش سایت دیدهبان ایران به نقل از سیانان، یک منبع ایرانی به این شبکه گفته است که در روزهای اخیر «تماسهایی از سوی واشنگتن با تهران برقرار شده، اما هنوز به سطح مذاکرات کامل نرسیده است.» این منبع تأکید کرده که «پیامها از طریق واسطههای مختلف ارسال شده تا بررسی شود آیا امکان رسیدن به توافقی برای پایان جنگ وجود دارد یا خیر.»
میانجیهای منطقهای فعال شدهاند
براساس گزارش سیانان، چندین کشور از جمله پاکستان، ترکیه، مصر و عمان بهطور فعال در حال میانجیگری برای دستیابی به توافقی میان واشنگتن و تهران هستند. منابع مطلع به این شبکه گفتهاند که پاکستان پیشنهاد میزبانی از دیدار مقامات آمریکا و ایران را مطرح کرده و حتی احتمال حضور «جیدی ونس»، معاون رئیسجمهور آمریکا در این نشست وجود دارد.
وزرای خارجه ترکیه، مصر و پاکستان بهطور جداگانه با «استیو ویتکاف»، فرستاده ویژه آمریکا، و «عباس عراقچی»، وزیر خارجه ایران، در تماس بودهاند . یک منبع آگاه به سیانان گفته است: «میانجیگری در حال انجام است و پیشرفت دارد. گفتگوها بر پایان جنگ و حل همه مسائل باقیمانده متمرکز است.»
۱۵ بند پیشنهادی آمریکا
طبق ادعای سیانان، آمریکا فهرستی ۱۵ بندی از انتظارات خود را از طریق پاکستان به ایران ارسال کرده است. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، بخشی از این خواستهها را شامل موارد زیر اعلام کرده است:
توقف کامل برنامه هستهای ایران و عدم دستیابی به سلاح هستهای
تحویل اورانیوم غنیشده انبارشده در ایران
محدودیت در توانمندیهای دفاعی ایران
توقف حمایت از گروههای نیابتی
به رسمیت شناختن حق موجودیت اسرائیل
ترامپ روز دوشنبه در جمع خبرنگاران گفت: «آنها (ایران) سلاح هستهای نخواهند داشت. این شماره یک، دو و سه بندهای توافق است. آنها هرگز سلاح هستهای نخواهند داشت.»
تضاد در روایتها
با وجود این گزارشها، مقامات ایرانی هرگونه مذاکره مستقیم با آمریکا را رد کردهاند. محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «هیچ مذاکرهای با آمریکا انجام نشده است.» وزارت خارجه ایران نیز تأکید کرده که گفتوگویی بین تهران و واشنگتن صورت نگرفته و ادعای ترامپ را تلاشی برای کاهش قیمت انرژی و خرید زمان خوانده است.
با این حال، منابع ایرانی بهطور غیرمستقیم دریافت پیام از طریق کشورهای دوست را تأیید کردهاند. یک منبع ایرانی به سیانان گفت: «ایران درخواست دیدار یا گفتگوی مستقیم با آمریکا ندارد، اما آماده شنیدن است اگر طرحی برای توافقی پایدار در دسترس باشد که منافع ملی جمهوری اسلامی ایران را حفظ کند.»
تعلیق ۵ روزه حملات به زیرساختهای انرژی
ترامپ که پیشتر تهدید کرده بود در صورت بازگشایی نشدن تنگه هرمز، نیروگاههای ایران را «از بین خواهد برد»، روز دوشنبه از تعلیق ۵ روزه حملات به زیرساختهای انرژی ایران خبر داد. او گفت: «گفتوگوها دیشب انجام شد. آنها بسیار میخواهند به توافق برسند. ما هم میخواهیم به توافق برسیم. ما یک دوره ۵ روزه داریم. خواهیم دید چگونه پیش میرود» .
براساس گزارش سیانان، تغییر رویکرد ترامپ پس از هشدارهای متحدان عربستان صورت گرفته است که نسبت به پیامدهای فاجعهبار حملات به زیرساختهای غیرنظامی ایران هشدار داده بودند. ایران نیز تهدید کرده بود که در صورت هدفگیری تأسیسات انرژی خود، به تأسیسات انرژی و زیرساختهای متحدان آمریکا در منطقه حمله خواهد کرد.
اختلاف نظر در واشنگتن
در حالی که ترامپ از پیشرفت گفتوگوها سخن میگوید، برخی سناتورهای دموکرات این ادعاها را زیر سؤال بردهاند. کریس ون هولن، سناتور دموکرات، در گفتوگو با سیانان گفت: «ما میدانیم که او (ترامپ) دروغ میگوید» و افزود که حملات به زیرساختهای انرژی ایران میتواند جنایت جنگی محسوب شود.
با این حال، منابع آگاه به سیانان تأکید کردهاند که دیپلماسی پشت پرده همچنان ادامه دارد و چندین طرح مختلف روی میز است. یک منبع مطلع گفت: «هیچیک از طرحهای مطرحشده هنوز به مرحله بلوغ یا پذیرش عمومی نرسیده است.»
نقش پاکستان در میانجیگری
پاکستان که مرز طولانی با ایران دارد و حدود ۹۰ درصد نفت خود را از طریق تنگه هرمز تأمین میکند، نقش فعالی در تلاشهای میانجیگری ایفا میکند. «طاهر حسین اندرابی»، سخنگوی وزارت خارجه پاکستان، به سیانان گفت: «اگر هر دو طرف موافقت کنند، پاکستان همیشه آماده میزبانی از گفتوگوهاست.»
گزارشها حاکی است که آسیم ملک، رئیس سازمان اطلاعات ارتش پاکستان، یکی از مقاماتی است که با ویتکاف و «جرد کوشنر» (داماد و مشاور سابق ترامپ) در ارتباط است.