راز شروع زایمان؛ سیستم ایمنی احتمالاً نقش اصلی را در انقباض رحم ایفا میکند
پژوهشی جدید نشان میدهد سیستم ایمنی بدن شاید همان عامل پنهانی باشد که با تأمین انرژی سلولهای رحم، انقباضهای لازم برای تولد نوزاد را آغاز میکند.
به گزارش سایت دیدبان ایران، سالهاست دانشمندان تلاش میکنند بفهمند چه چیزی دقیقاً باعث شروع زایمان میشود. اکنون پژوهشی جدید نشان میدهد سیستم ایمنی بدن ممکن است نقش اصلی را در این فرایند داشته باشد. براساس یافتههای پژوهشگران، سلولهای ایمنی با رساندن انرژی به سلولهای عضلانی رحم، به آغاز انقباضهایی کمک میکنند که در نهایت باعث تولد نوزاد میشوند.
پژوهشگران بیمارستان ماونتساینای در کانادا دریافتند که در روزهای پایانی بارداری، رحم موادی شیمیایی به نام سیتوکینها و کمیکاینها آزاد میکند. این مواد مانند پیامهایی عمل میکنند که سلولهای ایمنی موجود در خون را به سمت رحم فرا میخوانند.
یکی از این سلولهای ایمنی، مونوسیتها هستند. این سلولها پس از ورود به رحم به سلولهای دیگری به نام ماکروفاژ تبدیل میشوند. ماکروفاژها معمولاً به بدن در مبارزه با عفونتها کمک میکنند، اما به نظر میرسد در پایان بارداری وظیفه دیگری هم دارند.
نیوساینتیست، پژوهشگران با بررسی نمونههای بافت رحم زنان بارداری که در پایان دوره بارداری سزارین شده بودند، متوجه شدند ماکروفاژها ساختارهای بسیار کوچکی شبیه لوله بهوجود میآورند و آنها را به سلولهای عضلانی رحم وصل میکنند.
ماکروفاژها از طریق این لولههای ریز، بخشهایی به نام میتوکندری را به سلولهای عضلانی منتقل میکنند. میتوکندریها در واقع نیروگاههای سلول هستند و انرژی تولید میکنند. دانشمندان معتقدند این انتقال انرژی به رحم کمک میکند تا قدرت کافی برای انقباض و خروج نوزاد را به دست آورد.
یافتهها با آزمایشهای دیگر نیز هماهنگ بود؛ زیرا پس از اتصال ماکروفاژها به سلولهای عضلانی رحم، مقدار مولکول انرژیرسان ATP در این سلولها افزایش یافت.
پژوهشگران همچنین دریافتند که ورود میتوکندریها باعث افزایش فعالیت آنزیمی میشود که هورمون پروژسترون را کاهش میدهد. پروژسترون در دوران بارداری به حفظ شرایط پایدار رحم کمک میکند و کاهش اثر آن یکی از مراحل مهم آغاز زایمان است.
در بیشتر پستانداران، نزدیک شدن زمان زایمان با کاهش سطح پروژسترون در بدن همراه است؛ اما در انسان سطح این هورمون در خون معمولاً کاهش چشمگیری پیدا نمیکند. یافته جدید نشان میدهد شاید در انسان، تغییرات پروژسترون در خود بافت رحم عامل مهمتری برای شروع زایمان باشد.
مونوسیتها در رحم به ماکروفاژ تبدیل میشوند و با ایجاد لولههای بسیار کوچک، میتوکندریهای خود را به سلولهای عضلانی منتقل میکنند
پژوهشگران امیدوارند این کشف به ابداع روشهای بهتر برای جلوگیری از زایمان زودرس کمک کند. زایمان پیش از هفته ۳۷ بارداری میتواند خطر مشکلاتی مانند اختلالات یادگیری، مشکلات تنفسی و اختلالات بینایی و شنوایی را افزایش دهد، زیرا برخی اندامهای نوزاد هنوز به رشد کامل نرسیدهاند.
در حال حاضر پزشکان برای به تأخیر انداختن زایمان زودرس از داروهایی استفاده میکنند که انقباضهای رحم را کاهش میدهند، اما این داروها معمولا فقط چند روز شروع زایمان را به عقب میاندازند.
تیم پژوهشی همچنین درحال بررسی آزمایشهای خونی است که شاید بتوانند مشخص کنند کدام افراد در معرض خطر زایمان زودرس قرار دارند. اگر دانشمندان بتوانند زمان فعالشدن سلولهای ایمنی مرتبط با شروع زایمان را تشخیص دهند، در آینده شاید بتوان با یک آزمایش ساده خون، احتمال شروع زایمان را پیشبینی کرد.