نحوه برگزاری انتخابات تناسبی شوراهای اسلامی کشور تبیین شد
در پی ابلاغ قانون جدید انتخابات شوراهای اسلامی، براساس مواد ۲۱ تا ۲۵ قانون انتخابات شوراها، چگونگی برگزاری انتخابات تناسبی در حوزههای انتخابیه با جمعیت بیش از ۵۰۰ هزار نفر، تشریح شد.
به گزارش سایت دیدبان ایران، انتخابیه تهران، ری و تجریش و از دوره هشتم در همه شهرهای بیشتر از ۵۰۰ هزار نفر جمعیت، برگزار خواهد شد.
۳) دلیل تغییر قانون قبلی شورا و برگزاری انتخابات فهرستی چیست؟
با برگزاری انتخابات به صورت فهرستی، به اکثر فهرستها که دارای گرایشهای مختلف سیاسی هستند، امکان کسب کرسی فراهم میگردد و امکان اینکه از هر گرایشی وارد شورای اسلامی شوند بیشتر خواهد بود. در قانون قبلی، طی دورههای گذشته فهرستها به صورت غیر رسمی منتشر میگردید و اغلب تنها نامزدهای یک فهرست وارد شورا میشدند.
ات فهرستی برگزار گردد، میبایست فهرست آنها حداقل ۱۴ نفر عضو داشته باشد در غیر این صورت فاقد حدنصاب قانونی است و اعضای آن باید به صورت منفرد به رقابت انتخاباتی بپردازند.
اتی بپردازد. لازم است شهروندان بدانند چنانچه فقط به یک فرد یا چند فرد که عضو فهرست میباشند رأی بدهند، یک رأی به سبد آن فهرست افزوده خواهد شد و باعث میشود تراز آن فهرست نیز به تناسب فهرستهای دیگر بالا برود.
۶) مسئولیت قانونی فهرستهای انتخاباتی با چه کسی است؟
اتی و یا نمایندههای تامالاختیار آنان که قبلا بایستی به وزارت کشور معرفی شده باشند، به هیأت اجرایی شهرستان که در این دوره فرمانداری تهران میباشد ارائه میگردد. هیأت اجرایی موظف است به استناد ماده ۱۰ آییننامه اجرایی قانون انتخابات شوراهای اسلامی کشور، شاخصهای ذیل را در فهرستهای ارائه شده بررسی نموده و پس از تأیید نهایی به استناده ماده ۱۱ آییننامه مزبور، نام فهرست و اعضای آن را در آگهی اسامی نامزدهای حوزه انتخابیه درج نماید.
۱- صحت تأییدیه اعضای یک فهرست جهت حضور در آن فهرست.
۲- عدم عضویت یک فرد در بیش از یک فهرست.
۴- عدم تکرار نام نامزد در یک فهرست.
۵- عدم استفاده از عناوین یا عنوان غیرمجاز برای فهرست.
۶- عدم حضور داوطلبان فاقد صلاحیت در فهرست.
۷) آیا احزاب میتوانند بدون اجازه نامزد، نام او را در فهرست انتخاباتی خود درج و به فرمانداری ارائه دهد؟
اتی منوط به رضایت و تأییدیه رسمی همه نامزدهاست. این تأییدیه به معنای اعلام حضور خود نامزد در فهرست و همچنین تأیید حضور سایر اعضاء در همان فهرست هم میباشد.
۸) اگر بعد از شروع هفتمین دوره شورا، یکی از منتخبین که عضو فهرست بوده فوت نماید و یا به هر دلیلی سلب عضویت شود و یا استعفا دهد، جایگزین او چگونه انتخاب می شود؟
فرد جایگزین و علیالبدل او میبایست عضو همان فهرست به ترتیب بالاترین رای براساس تعداد کرسی علیالبدل اختصاص یافته باشد. در غیر این صورت نامزد عضو فهرستهای دیگر یا نامزد منفردی که بالاترین رای را کسب کرده، جایگزین او میشود.
۹) آیا نامزدهایی که عضو فهرست هستند، کد نامزدی جداگانه هم به آنها تعلق میگیرد؟
انتخابات وزارت کشور انجام میپذیرد و از طریق فرمانداران و بخشداران در اختیار احزاب، جبههها و نامزدها قرار میگیرد.
۱۰) آیا نامزدهای عضو فهرست میتوانند بهطور جداگانه ستاد تبلیغاتی تشکیل داده و تبلیغات انتخاباتی بپردازند؟
۱۱) رأی شهروند به فرد است یا فهرست؟
یه تهران، ری و تجریش میتوانند به یک لیست کامل ۲۱ نفره رأی دهند، یا به اندازه ۲۱ نفر به نامزدهای انفرادی رأی دهند. همچنین میتوانند بشکل ترکیبی هم رأی دهند، به این صورت که هم میتوانند به نامزدهای منفرد و هم به نامزدهایی از فهرستهای مختلف رأی دهند. در این صورت رأی آن نامزد فهرستی برای آن فهرست هم لحاظ خواهد شد.
به استناد ماده ۱۳ آییننامه اجرایی قانون انتخابات شوراهای اسلامی کشور با توجه به اینکه حضور نامزدها در یک فهرست منوط به عضویت آنها در آن حزب یا جبهه نیست، لذا فرد منتخب به فعالیت خود در شورا ادامه خواهد داد.
۱۳) آیا نامزد میتواند به طور مستقل در انتخابات شرکت کند؟
بله، به استناد ماده ۲۱ قانون انتخابات شوراهای اسلامی کشور هر نامزد عضویت در شورای اسلامی شهر، پس از تأیید صلاحیت، میتواند به صورت نامزد منفرد (مستقل) یا عضوی از یک فهرست، در انتخابات با دیگر نامزدها رقابت کند.
۱۴) سهم هر فهرست از کرسیها چگونه محاسبه میشود؟
اتی که یا به صورت انفرادی کسب نموده یا از طریق آرایی که از فهرست کسب کرده است، حاصل میشود. به عبارتی مجموع آرای نامزدهای یک فهرست کل آرای آن فهرست محسوب میشود.
۱۵) اگر سهم تعداد کرسیهای اختصاص یافته به یک فهرست، اعشاری شود، عدد به دست آمده چگونه گرد میشود؟
عدد به دست آمده به هیچ وجه گرد نمیشود. به استناد بند ۳ ماده ۲۴ قانون انتخابات شوراهای اسلامی کشور، در محاسبه سهم تعداد کرسیهای هر فهرست در ابتدا تخصیص سهم براساس عدد صحیح فهرستها میباشد؛ سپس کرسیهای توزیعنشده با رعایت سقف تعداد کرسیهای اعضای اصلی حوزه انتخابیه، بین فهرست یا فهرستها به ترتیب از بالاترین سهم که عدد صحیح و اعشار آنها بیشتر از سایر فهرستها میباشد به صورت یک به یک اختصاص داده میشود.
۱۶) اگر یک فهرست رأی کافی نیاورد چه میشود؟
پس از تخصیص سهم به فهرستها (که از تقسیم کل آرای آن فهرست بر کل آرای صحیح ضربدر تعداد کرسیهای مورد نیاز آن حوزه انتخابیه بهدست میآید)، هر فهرست دارای یک عدد صحیح و اعشار خواهد شد، لذا چنانچه فهرستی دارای عدد صحیح کمتر از ۱ (به عنوان مثال ۷۴/۰ ) باشد با توجه به اینکه عدد صحیح آن صفر است، هیچ سهمی به آن فهرست تعلق نمیگیرد و به عبارتی رأی کافی را کسب ننموده است.
ات چنانچه نامزد و یا نامزدهای منفردی پس از رتبهبندی کل نامزدها، جزو ۲۱ نفر نخست باشند، با رعایت سهم بدست آمده (در این مرحله نامزدهای منفرد به عنوان یک فهرست تلقی شده و سهم آنان محاسبه میگردد) به ترتیب رأی بیشتر، عضو منتخب شناخته شده و کرسی کسب مینمایند. ولیکن چنانچه پس از تخصیص سهم، مثلا کسب سهم ۴۰/۳ که عدد صحیح آن نشاندهنده ۳ سهم میباشد، نامزد منفردی جزو ۲۱ نفر نخست نباشد سهمی به آنان تعلق نمیگیرد.
لازم به ذکر است به استناد بند ۲ ماده ۲۵ قانون مذکور، پس از تخصیص سهم کرسی برای اعضای علیالبدل به هر فهرست، فهرستی که دارای عدد صحیح نباشد و یا تعداد کافی را نداشته باشد، تعداد اعضای علیالبدل باقیمانده با رعایت سقف تعداد اعضای علیالبدل به ترتیب بیشترین رأی به نامزدهای باقیمانده منفرد اختصاص داده میشود.
۱۸) اگر در شمارش آرا و محاسبه سهم کرسیها اشتباه شود چه میشود؟
ات هفتمین دوره شوراهای اسلامی کشور که در سالجاری برگزار میشود مقرر است تمامی فرآیندها اعم از اخذ رأی، شمارش، تنظیم صورتجلسه، تجمیع، محاسبه آرای فهرستها و تخصیص سهم به آنها به صورت کاملا الکترونیکی برگزار گردد، لذا امکان محاسبه اشتباه آراء در این صورت وجود ندارد. ولیکن چنانچه دستگاه اخذ رأی الکترونیکی در شعبی از شعبات به هر دلیلی دچار مشکل شده و فرآیند اخذ رأی از حالت الکترونیکی خارج گردد، ادامه رأیگیری به صورت نیمه الکترونیکی (صدور تعرفه کاغذی) ادامه مییابد.
همچنین قانون برای نمایندگان نامزدها نیز در صورت مشاهده تخلف، امکان اعلام اعتراض به فرآیند انتخابات و بازشماری آرا را پیشبینی کرده است.
ن نام افراد به تعداد مورد نیاز طراحی شده است. این نکته قابل توجه است که چنانچه رأیدهنده نام فهرستی را در قسمت فهرست درج نماید و همزمان اسامی تعدادی نامزد اعم از فهرستی و منفرد را در جدول اسامی درج نماید، فقط فهرست نوشته شده خوانده میشود و اسامی جدول ذیل آن در آرا لحاظ نمیگردد.
۲۰) اگر نامزد از فهرست خارج شود، تکلیف رأی او چیست؟
اتی نامزدها امکانپذیر میباشد، چنانچه نامزد طی موعد مقرر اقدام به خروج از فهرست نماید پس از آن به عنوان نامزد منفرد (مستقل) به رقابت انتخاباتی ادامه خواهد داد و اجازه وارد شدن به فهرست دیگری را ندارد.
۲۱) آیا یک حزب میتواند هر اسمی برای فهرست خود انتخاب کند؟
یه مربوطه موظف به بررسی و تأیید و یا رد عنوان فهرست می باشد، اهم شاخصها عبارتند از: • عدم استفاده از عنوان وهنآمیز یا مغایر با شئون دینی یا فرهنگی یا نامناسب برای عنوان فهرست
• عدم استفاده از عناوین دارای دلالتهای قومی، قبیلهای، نژادی یا مانند آن برای عنوان فهرست
• استفاده از عناوینی که منع قانونی دارد یا توسط دستگاهها و نهادهای عمومی موضوع ماده (۵) قانون خدمات کشوری منع شده
• عدم استفاده از عناوینی که توسط فهرستهای دیگر مورد استفاده قرار گرفته است و یا عناوین مشابه که عرفا موجب اشتباه میشود
۲۲) آیا یک نامزد میتواند در چند فهرست قرار گیرد؟
۲۳) وزارت کشور چگونه از اشتباه در محاسبه جلوگیری میکند؟
ات آموزش لازم را در این خصوص سپری کردهاند. لازم به ذکر است چنانچه دستگاه اخذ رأی الکترونیکی در شعبی از شعبات به هر دلیلی دچار مشکل شده و فرآیند اخذ رأی از حالت الکترونیکی خارج گردد و رأیگیری به صورت نیمه الکترونیک (صدور تعرفه کاغذی) ادامه یابد، وزارت کشور دوره های مورد نیاز آموزشی را برای مجریان برگزاری انتخابات بالأخص اعضای شعب اخذ رأی برگزار نموده است.
۲۴) آیا مردم باید قبل از انتخابات آموزش ببینند؟
یه تهران، ری و تجریش به صورت تناسبی و فهرستی برگزار گردد، وزارت کشور تمهیدات لازم جهت آموزش عمومی از طریق موشنگرافی و فیلمهای آموزش را اندیشیده است.
ات، شکایت خود را به هیأت اجرایی تحویل دهد، شکایات واصله در جلسه مشترک هیأتهای اجرایی و نظارت مربوطه مورد بررسی قرار گرفته و هیأت اجرایی پیشنهاد خود را جهت طی مراحل بعدی، به هیأت نظارت مربوطه ارسال نماید.
۲۶) آیا شهروندان میتوانند از سوابق و برنامههای فهرستها و نامزدها مطلع شوند؟
نامزدها و احزاب، مشاهده فهرست منتخب برای دسترسی و بررسی آسانتر نامزدهای مورد نظر و حتی یافتن شعب اخذ رأی نزدیک را در آن سامانه مشاهده نمایند.