پیرصالحی، رئیس سازمان غذا و دارو: بحران شیرخشک وجود ندارد/ افراد با ارائه کد ملی شیرخشک دریافت کنند/ ذخایر دارویی حیاتی و استراتژیک کشور کافی است
مهدی پیرصالحی، رئیس سازمان غذا و دارو در پاسخ به این سؤال که چرا با بحران شیرخشک مواجه هستیم و در داروخانهها شیرخشک وجود ندارد، به دیدهبان ایران گفت: «بحران شیرخشک وجود ندارد. مردم به دلیل نگرانیهایی که داشتند، مراجعات زیادی برای دریافت شیرخشک انجام دادند. شیرخشک بهصورت سهمیهای به داروخانهها داده میشود و داروخانهها نیز آن را بهصورت سهمیه و به تعداد مشخص در اختیار مردم قرار میدهند. روز اول به دلیل هجوم مراجعهکنندگان، در برخی داروخانهها زودتر از معمول موجودی به پایان رسید. مردم نگران تأمین شیرخشک نباشند؛ هم موجودی کافی وجود دارد و هم ذخایر ما کافی است. در هر استانی هم تفاوتی ندارد؛ افرادی که در تهران ساکن هستند، میتوانند با ارائه کد ملی شیرخشک دریافت کنند. بنابراین نیازی نیست مردم به دلیل نگرانی، به داروخانهها هجوم آورند و خرید بیش از نیاز انجام دهند. در سایر استانها نیز هماهنگیهای لازم انجام میشود و شیرخشک به تعداد مورد نیاز ارسال خواهد شد تا از این لحاظ مشکلی وجود نداشته باشد. در حال حاضر شیر خشک بهصورت محدود و سهمیهای در اختیار داروخانهها قرار دارد که آنها با اخذ کد ملی، یک یا دو قوطی شیرخشک به مردم تحویل میدهند. شیرخشک در انبارها موجود است و مشکلی از نظر تأمین وجود ندارد. همچنین در حال حاضر ذخایر دارویی حیاتی و استراتژیک به اندازهای است که بتوان شرایط بحرانی را پشت سر گذاشت. زمان دقیق اعلام نمیکنم، چون متفاوت است، اما ذخایر کافی وجود دارد. تولید داخلی بهصورت عادی ادامه دارد و کارخانههای داروسازی، تولیدکنندگان شیرخشک و تجهیزات پزشکی فعال هستند و مشکلی پیش نمیآید.»
دیدهبان ایران؛ پریسا هاشمی: ایران در حال حاضر درگیر دومین جنگ در سال ۱۴۰۴ است. در حالی که امسال کمبود شیر خشک و دارو و همچنین افزایش قیمت اقلام دارویی، پیش و پس از جنگ ۱۲ روزه بازار سلامت را تحت تأثیر قرار داد و در نهایت، این مردم بودند که بخش عمده بار افزایش هزینههای دارو را متحمل شدند. آنچه در ماههای گذشته رخ داد، تنها یک نوسان معمول اقتصادی نبود؛ بلکه زنجیرهای از اختلالهای ارزی، تغییر سیاستهای حمایتی، افزایش هزینه تولید و حتی افزایش تقاضا به دلیل نگرانی عمومی است که نظام تأمین دارو و اقلام حیاتی را با فشار جدی روبهرو کرد.
درست است که در بیشتر مواقع «بحران دارویی و شیر خشک» تحت کنترل اعلام میشود، اما واقعیت میدانی در بسیاری از داروخانهها چیز دیگری را میگویند. همان واقعیتی که مردم مجبورند آن را زندگی کنند. دشواری در تهیه شیر خشک، مراجعه مکرر خانوادهها به چندین داروخانه و سهمیهبندی سختگیرانه، نشانههایی بود که افکار عمومی را نسبت به کمبود قانع میکرد. مسئولان تأکید داشتند ذخایر استراتژیک وجود دارد، اما این حرف با «دسترسی مردم» فاصله بسیار داشت. در حوزه دارو هم شرایط بهتر از این نیست. جامعه که بخشی از آن، کالاهای لوکس درمان و حتی خدمات دندانپزشکی را از سبد خانوار کنار گذاشته است، حالا برای دستیابی به سلامت با کمبود و یا افزایش قیمتهای سرسامآور گاه ۱۰۰ تا ۱۷۰ درصدی میجنگد.
بخشی از افزایش قیمتهای اقلام دارویی ناشی از تغییر نرخ ارز تأمینکننده مواد اولیه است. اگرچه دولت اعلام کرده که ارز ترجیحی دارو حذف نشده است و همچنان میلیاردها دلار با نرخ حمایتی اختصاص مییابد، اما سهم قابل توجهی از زنجیره تولید دارو وابسته به ارز غیرترجیحی است که بهصورت مستقیم بر قیمت نهایی دارو اثر میگذارد. از سوی دیگر، تولیدکنندگان دارو جهت تهیه اقلامی که در داخل کشور تهیه میشود، مانند بستهبندی، مواد پتروشیمی، شیشه و تجهیزات جانبی، با افزایش هزینه مواجه هستند و این چرخه عملاً امکان تثبیت قیمتها را از بین برده است. نگرانیها درباره کمبود یا نبود دارو و شیرخشک اما این روزها با شروع دوباره جنگ قوت گرفته است. شنبه روز اول جنگ، گزارش میدانی از داروخانهها حاکی از آن بود که شیرخشک کمیاب شده است.
در همین راستا درباره کمبود دارو و شیرخشک، نحوه برنامهریزی برای مدیریت این کمبود در شرایط جنگی و موضوع ارز ترجیحی و هزینههای ارزی تولید و تأمین دارو که روی افزایش قیمت آن تأثیر گذاشته است، دیدهبان ایران با مهدی پیرصالحی، معاون وزیر بهداشت و رئیس سازمان غذا و دارو گفتوگو کرده است که مشروح آن را در ادامه میخوانید.
کمبود شیرخشک نداریم
مهدی پیرصالحی، رئیس سازمان غذا و دارو درباره ذخیره دارو و شیرخشک در دوره بحرانی کنونی، به خبرنگار دیدهبان ایران گفت: «در حال حاضر برای داروهای حیاتی و استراتژیک ذخایر لازم را داریم و اکنون نیز در حال هماهنگی با استانها هستیم تا هرجایی که نیاز باشد، دارو و شیرخشک تأمین شود.»
او در پاسخ به این سؤال که چرا با بحران شیرخشک مواجه هستیم و در داروخانهها شیرخشک وجود ندارد، تأکید کرد: «بحران شیرخشک وجود ندارد. مردم به دلیل نگرانیهایی که داشتند، مراجعات زیادی برای دریافت شیرخشک انجام دادند. شیرخشک بهصورت سهمیهای به داروخانهها داده میشود و داروخانهها نیز آن را بهصورت سهمیه و به تعداد مشخص در اختیار مردم قرار میدهند. روز اول به دلیل هجوم مراجعهکنندگان، در برخی داروخانهها زودتر از معمول موجودی به پایان رسید. مردم نگران تأمین شیرخشک نباشند؛ هم موجودی کافی وجود دارد و هم ذخایر ما کافی است. در هر استانی هم تفاوتی ندارد؛ افرادی که در تهران ساکن هستند، میتوانند با ارائه کد ملی شیرخشک دریافت کنند. بنابراین نیازی نیست مردم به دلیل نگرانی، به داروخانهها هجوم آورند و خرید بیش از نیاز انجام دهند. در سایر استانها نیز هماهنگیهای لازم انجام میشود و شیرخشک به تعداد مورد نیاز ارسال خواهد شد تا از این لحاظ مشکلی وجود نداشته باشد.»
رئیس سازمان غذا و دارو در پاسخ به این سؤال که چرا در دیماه بهصورت رسمی اعلام شد که کمبود ارز و اخلال در تأمین منابع ارزی، باعث بحران شیر خشک میشود، گفت: «ما همان زمان هم اعلام کردیم که اگر ارز بهموقع تأمین نشود، احتمال کمبود شیر خشک یا دارو در ماههای آینده وجود دارد. اما از قبل ذخایر لازم برای تأمین شیرخشک در شرایط حساس را پیشبینی کرده بودیم و اکنون ذخیره کافی در همه استانها وجود دارد. اگر به دلیل جابهجایی جمعیت یا افزایش تقاضا در یک منطقه نیاز بیشتری ایجاد شود، تأمین لازم انجام میشود و نگرانی در این زمینه نداریم. همچنین هماهنگیهای لازم با دولت برای تأمین ارز انجام شده و روند تأمین با سرعت بیشتری در حال پیگیری است.»
ارز ترجیحی دارو تنها ۳ میلیارد دلار است
صالحی درباره علت افزایش قابل توجه ۱۰۰ تا ۱۷۰ درصدی قیمت برخی داروها در هفته گذشته نیز گفت: «برای دارو و تجهیزات پزشکی حدود ۳ میلیارد دلار ارز ترجیحی و ۲ میلیارد دلار ارز غیرترجیحی اختصاص داده میشود. ارز ترجیحی دارو و تجهیزات برای سال آینده ادامه دارد و نرخ آن ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومان میماند. اما افزایش قیمت ارز غیرترجیحی از ۷۰ هزار تومان به ۱۴۰ هزار تومان که بخشی از تأمین دارو با آن انجام میشود، بهصورت مستقیم و غیرمستقیم روی افزایش قیمت دارو تأثیر گذاشته است. در مجموع حدود نیمی از تأمین ارزی حوزه دارو با ارز غیرترجیحی است و همه اقلام با ارز ترجیحی تأمین نمیشوند. سال آینده هم ۳ میلیارد دلار ارز ترجیحی ادامه دارد و مابقی با ارز غیرترجیحی تأمین میشود.»
او در پاسخ به این سؤال که چرا ارز دارو تماماً ترجیحی نیست، تأکید کرد: «این روند از گذشته وجود داشته و سهم ارز ترجیحی در حوزه دارو و تجهیزات معمولاً حدود ۳ تا ۳.۵ میلیارد دلار بوده است. البته در سالهای اخیر این سهم از ۳.۵ به ۳ میلیارد دلار کاهش پیدا کرده، اما در همین حدود مانده است. علاوه بر آن، بسیاری از اقلام مصرفی کارخانههای داروسازی از داخل کشور تأمین میشود؛ مانند شیشه، فویل، کارتن، مواد پتروشیمی و ... افزایش قیمت داشته که بر قیمت نهایی دارو هم تأثیر میگذارد.»
ذخایر دارویی کافی برای پشت سرگذاشتن بحران وجود دارد
پیرصالحی در پاسخ به این سؤال که چرا در روزهای پیش از جنگ، شیرخشک کمیاب بود، گفت: «در حال حاضر شیر خشک بهصورت محدود و سهمیهای در اختیار داروخانهها قرار دارد که آنها با اخذ کد ملی، یک یا دو قوطی شیرخشک به مردم تحویل میدهند. اکنون شیرخشک در انبارها موجود است و مشکلی از نظر تأمین وجود ندارد. توزیع آن هم به سرعت در استانهایی که جابهجایی جمعیتی داشتتد، انجام میشود.»
رئیس سازمان غذا و دارو در پاسخ به سؤال که میزان ذخایر داروهایی کشور چقدر است، عنوان کرد: «در حال حاضر ذخایر موجود حیاتی و استراتژیک به اندازهای است که بتوان شرایط بحرانی را پشت سر گذاشت. زمان دقیق اعلام نمیکنم، چون متفاوت است، اما ذخایر کافی وجود دارد. تولید داخلی بهصورت عادی ادامه دارد و کارخانههای داروسازی، تولیدکنندگان شیرخشک و تجهیزات پزشکی فعال هستند و مشکلی پیش نمیآید.»
او درباره تولید شیرخشک نیز افزود: «پنج کارخانه تولید شیرخشک کشور نیز در حال حاضر با ظرفیت کامل فعالیت میکنند و تولید ادامه دارد. نیاز کودکان بهطور مستمر تأمین خواهد شد و بازار بهصورت تدریجی مدیریت میشود.»
پیرصالحی در پایان تأکید کرد: «داروخانهها، بهویژه داروخانههای منتخب، شبانهروزی و دولتی فعال هستند و خدمات ارائه میکنند. شرکتهای تولیدی و توزیعی نیز بهصورت عادی فعالیت میکنند و تلاش ما این است که دارو، تجهیزات پزشکی و شیرخشک بدون وقفه در اختیار مردم قرار گیرد.»
منبع: دیدهبان ایران