همبرگر ۱۰ هزار تومانی نیم میلیون شد!+عکس
همبرگر برای سالها یکی از سادهترین و در دسترسترین غذاهای خیابانی و فستفودی در ایران بود؛ غذایی که هم دانشجوها، هم کارگرها و هم خانوادهها میتوانستند با هزینهای نهچندان زیاد سراغش بروند. زمانی نهچندان دور، خرید یک همبرگر بیشتر شبیه انتخابی اقتصادی بود؛ غذایی سریع، ساده و نسبتا ارزان که میتوانست با هزینهای محدود، یک وعده کامل محسوب شود. اما حالا همان غذای ساده، در بسیاری از فستفودها به غذایی نسبتا گران تبدیل شده و قیمت آن برای برخی خانوادهها به اندازه یک وعده غذای رستورانی سنگین شده است.
دیده بان ایران: همبرگر برای سالها یکی از سادهترین و در دسترسترین غذاهای خیابانی و فستفودی در ایران بود؛ غذایی که هم دانشجوها، هم کارگرها و هم خانوادهها میتوانستند با هزینهای نهچندان زیاد سراغش بروند. زمانی نهچندان دور، خرید یک همبرگر بیشتر شبیه انتخابی اقتصادی بود؛ غذایی سریع، ساده و نسبتا ارزان که میتوانست با هزینهای محدود، یک وعده کامل محسوب شود. اما حالا همان غذای ساده، در بسیاری از فستفودها به غذایی نسبتا گران تبدیل شده و قیمت آن برای برخی خانوادهها به اندازه یک وعده غذای رستورانی سنگین شده است.
بنابر گزارش دیده بان ایران؛ بررسی روند قیمتی همبرگر در یک دهه گذشته نشان میدهد این غذای ساده، مسیر تورمی عجیبی را پشت سر گذاشته است؛ مسیری که تنها به افزایش قیمت گوشت محدود نمیشود و از رشد هزینه مواد اولیه، اجاره مغازه، دستمزد، انرژی، حملونقل و تورم عمومی اقتصاد تأثیر گرفته است.
همبرگر ۱۰ هزار تومانی
در سال ۱۳۹۵، قیمت یک همبرگر معمولی در بسیاری از فستفودهای شهری بین ۸ تا ۱۰ هزار تومان بود. در آن زمان، این غذا هنوز در دسته انتخابهای اقتصادی قرار میگرفت و بسیاری از مردم، بهویژه دانشجویان و کارمندان، میتوانستند بدون فشار جدی مالی آن را تهیه کنند.
در آن سالها، هزینه مواد اولیه مانند گوشت، نان، روغن، پنیر، کاهو و سس هنوز به اندازه امروز افزایش نیافته بود و اجاره واحدهای تجاری و هزینه نیروی انسانی نیز در سطح پایینتری قرار داشت. به همین دلیل، فروشندگان میتوانستند همبرگر را با قیمتی عرضه کنند که برای بخش بزرگی از جامعه قابل دسترس باشد.
بسیاری از خانوادهها در آن زمان، فستفود را یک تفریح ساده و کمهزینه میدانستند. خرید چند ساندویچ برای یک خانواده، فشار مالی سنگینی ایجاد نمیکرد و همبرگر به یکی از پرمصرفترین غذاهای فستفودی تبدیل شده بود.
جهش قیمت در سال ۱۴۰۰
اما تنها چند سال بعد، شرایط تغییر کرد. تا سال ۱۴۰۰ قیمت همبرگر در بسیاری از فستفودها به حدود ۶۰ تا ۹۰ هزار تومان رسید؛ یعنی رشدی چند برابری نسبت به نیمه دهه ۹۰.
در این دوره، تورم مواد غذایی شدت گرفت و قیمت گوشت، روغن، پنیر، نان و مواد بستهبندی رشد قابل توجهی را تجربه کرد. همزمان هزینه اجاره مغازهها، دستمزد کارکنان و هزینه انرژی نیز افزایش یافت و فستفودها برای ادامه فعالیت، ناچار به افزایش قیمت منو شدند.
بسیاری از فعالان صنفی در آن سالها میگفتند قیمت مواد اولیه تقریبا هر چند ماه یک بار تغییر میکند و ادامه فعالیت با نرخهای ثابت امکانپذیر نیست. همین مسئله باعث شد قیمت غذاهای سادهای مثل همبرگر، با سرعت بیشتری افزایش پیدا کند.
از سوی دیگر، کاهش قدرت خرید مردم نیز بر بازار فستفود تأثیر گذاشت. برخی فروشندگان میگفتند مشتریان به جای خرید ساندویچهای کامل، به سراغ گزینههای ارزانتر میروند یا تعداد خرید خود را کاهش دادهاند.
سال ۱۴۰۳؛ همبرگر دیگر غذای ارزان نبود
تا سال ۱۴۰۳، همبرگر عملاً از یک غذای اقتصادی فاصله گرفت. قیمت این غذا در بسیاری از فستفودها به حدود ۱۵۰ تا ۳۰۰ هزار تومان رسید؛ رقمی که برای بسیاری از خانوادهها بهویژه در شهرهای بزرگ، به معنای حذف تدریجی فستفود از سبد مصرفی بود.
در این سالها، تورم عمومی اقتصاد بر همه حلقههای تولید غذا اثر گذاشت؛ از افزایش قیمت گوشت و پنیر گرفته تا بستهبندی، مالیات، اجاره و هزینههای جانبی کسبوکار. بسیاری از فروشندگان برای حفظ سود و ادامه فعالیت، ناچار شدند قیمت منوها را بارها تغییر دهند.
برخی صاحبان فستفودها میگفتند هزینه اجاره مغازه و دستمزد کارکنان به اندازهای بالا رفته که دیگر امکان فروش غذا با قیمتهای پایین وجود ندارد. حتی هزینه سادهترین اقلام مانند سس، سیبزمینی و نوشابه نیز چند برابر شده بود.
در همین دوره، بسیاری از مشتریان ترجیح دادند مصرف فستفود را کاهش دهند. غذایی که زمانی انتخابی ساده برای یک وعده شام یا ناهار بود، حالا برای برخی خانوادهها به هزینهای قابل توجه تبدیل شده بود.
بفرمایید همبرگر ۵۰۰ هزار تومانی
حالا در سال ۱۴۰۵، قیمت یک همبرگر در برخی فستفودها به بازه ۴۰۰ تا ۵۰۰ هزار تومان رسیده است؛ رقمی که شاید تا چند سال قبل غیرقابل تصور بود.
البته نوع گوشت، کیفیت مواد اولیه، برند رستوران و موقعیت جغرافیایی در قیمت نهایی اثرگذار است، اما روند کلی بازار نشان میدهد همبرگر دیگر آن غذای ساده و ارزان گذشته نیست.
امروز در برخی مناطق شهری، خرید یک همبرگر به همراه سیبزمینی و نوشابه، ممکن است برای یک نفر بیش از نیم میلیون تومان هزینه داشته باشد. این در حالی است که در سال ۱۳۹۵، با همین مبلغ میشد برای چند نفر غذا تهیه کرد.
فعالان بازار فستفود معتقدند رشد قیمتها تنها به سود فروشندگان نیست، بلکه بسیاری از واحدها خودشان نیز زیر فشار هزینهها قرار دارند. افزایش قیمت مواد اولیه، کاهش مشتری، هزینه بالای اجاره و مالیات باعث شده برخی فستفودها با کاهش فروش یا حتی خطر تعطیلی روبهرو شوند.
از یک غذای ساده تا نماد تورم
افزایش قیمت همبرگر شاید در نگاه اول فقط تغییر نرخ یک غذای فستفودی به نظر برسد، اما در واقع تصویری کوچک از تغییرات بزرگتر اقتصادی است. وقتی غذایی که روزگاری «ارزان و در دسترس» محسوب میشد، ظرف یک دهه دهها برابر گران میشود، این تغییر تنها درباره یک ساندویچ نیست؛ بلکه درباره تغییر سبک زندگی، کاهش قدرت خرید و کوچکتر شدن سفره مردم است.
امروز همبرگر برای بسیاری دیگر یک انتخاب روزمره و اقتصادی نیست؛ بلکه گاهی به غذایی تفریحی یا مناسب مناسبتهای خاص تبدیل شده است؛ نشانهای از اینکه حتی سادهترین غذاها نیز از موج تورم در امان نماندهاند.
منبع: سایت دیده بان ایران