همه حرف و حدیث درباره نامزدی علی لاریجانی در انتخابات ۱۴۰۰ / ریسک کاندیداتوری زیر سایه حزب کارگزاران یا بازنشستگی؟!
علی لاریجانی از جمله مسئولانی به حساب میآید که ازسال ۵۷ تا به امروز را بدون نقش حکومتی نگذرانده و طی این سالها از سنگری به سنگر ددیگر رفته است. فعالیت او از مدیریت برون مرزی و دفتر مرکزی و خبر سازمان صدا و سیما آغاز و تا ریاست مجلس دهم ادامه یافته است؛ حالا او چند ماه فرصت دارد تا میان بازنشستگی و کاندیداتوری یکی را انتخاب کند
جاهطلبیهای سیاستمدار راستگرا
جاهطلبی علی لاریجانی برای تکیه زدن بر کرسی ریاست یکی از قوای سهگانه البته سابقهای طولانی دارد. او در جریان انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۳۸۴، نامزد جریان راست سنتی در انتخابات بود. لاریجانی در شرایطی به عنوان یکی از نامزدهای اصولگرا گام به میدان رقابت در انتخابات گذاشت، در طول دوره اصلاحات و در مقام ریاست سازمان صدا و سیما نقشی بیبدیل در به زمین زدن پروژه اصلاحطلبان در عرصه سیاسی کشور بازی کرده بود. سیمای لاریجانی رویارویی تمام قدی را با اصلاحطلبان آغاز کرد. از برنامه چراغ که روح الله حسینیان در آن هواداران خاتمی را به هدایت ماجرای قتلهای زنجیرهای متهم کرد تا ماجرای کنفرانس برلین که لاریجانی با پخش گزیدهای از آن کنفرانس که تعدادی از چهرههای برجسته اصلاحطلب در آن شرکت کرده بودند، جنگ روانی و رسانهای بزرگی را با اصلاحطلبان آغاز کرد و پیش برد. لاریجانی صدا و سیما را به مهمترین ابزار جدال رسانهای جریان راست میانه با اصلاحطلبانی بدل کرد که در آن سالها در عرصه مطبوعات و رسانههای مکتوب دست بالا را داشتند.
بازگشت به سیاست با ردای اعتدال
لاریجانی اما در مجلس هشتم به عرصه سیاست بازگشت و جانشین حداد عادل در مقام ریاست مجلس اصولگرا شد. ریاستی که البته با فراز و فرودهای بسیار همراه بود. او آشکارا منتقد محمود احمدی نژاد بود و در جریان انتخابات پر ماجرای ریاست جمهوری در سال ۸۸ سخنان بسیاری از گرایش او به رقبای احمدی نژاد گفته میشد. کار لاریجانی و احمدی نژاد در مجلس نهم به رویارویی در صحن مجلس کشید و یکی از عجیبترین روزها و صحنههای سیاست ایران رقم خورد.
اختلاف لاریجانی با اصولگرایان تندرو در مجلس نهم اما با به قدرت رسیدن حسن روحانی باز هم بالا گرفت. لاریجانی نقش قاطعی در حمایت از حسن روحانی داشت و در مواجهای تمام قد با اصولگرایان تندرو، برجام را ظرف بیست دقیقه از تصویب مجلس گذراند. لاریجانی به تدریج در کنار حسن روحانی به محور پروژه اعتدال مبدل شد. این دو توانستند در ائتلاف با هم اصلاحطلبان حامی روحانی را هم متحد کنند و با ائتلافی بزرگ به استقبال انتخابات مجلس دهم بروند.
فروپاشی پروژه اعتدال
کامیابی لاریجانی اما ادامه نیافت. هم او و هم حسن روحانی تمام سرمایه سیاسی خود را روی تنش زدایی از سیاست خارجی کشور و برجام قمار کرده بودند. برجام اما نه از داخل کشور که با اقدام دولت ترامپ به صورت ناگهانی به نقطه پایان رسید تا پروژه اعتدال بر سر روحانی و لاریجانی و اصلاحطلبان آوار شود. با شکست برجام و روشن شدن ناکامی اصلاحطلبان در جلب حمایت بدنه اجتماعی روشن بود که لاریجانی راهی برای حفظ سمت خود ندارد. او در میان اصولگرایان جایی نداشت و اصلاحطلبان هم نه در حاکمیت و نه در بین بدنه اجتماعی راهی نداشتند. سیاستمدار محافظهکار حالا به بن بست نزدیک میشود. او که بوی شکست را احساس کرده بود، این بار حتی نامزد انتخابات مجلس هم نشد، چه آن که دانسته بود که از دست دادن کرسی ریاست مجلس قطعی است.
انتخاب سخت آقای رئیس مجلس
سیدحسین نقوی حسینی، نماینده اصولگرای مجلس دهم گفته بود: «اینکه آقای لاریجانی ارادهاش بر این است که در انتخابات ۱۴۰۰ کاندید ریاست جمهوری شود، یک چیز قطعی است. از اقدامات و فعالیتها و رفتوآمدهایش مشخص است.»
علی مطهری، نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی هم بیان داشت: «هر چند آقای لاریجانی صراحتاً نمیگوید که کاندیدای ریاستجمهوری در سال ۱۴۰۰ است، اما این احتمال را ردهم نکرده است.»
در صورتی که کاندیداتوری علی لاریجانی را مسجل بدانیم، مسئله مورد توجه حامیان سیاسی او است. آیا ممکن است لاریجانی باز هم به نامزد ناگزیر اصلاحطلبان در انتخابات ریاست جمهوری سال آینده بدل شود؟
محمد عطریانفر، عضو شورای مرکزی حزب کارگزاران سازندگی در همین مورد گفته است: «چنانچه جریان اصلاحطلب نتواند به دلایل معلوم چهرههای شاخص خود را به فضای انتخاباتی ۱۴۰۰ وارد کند، میتوان گفت احتمال دارد حمایتی را که در سالهای ۹۲ و ۹۶ از روحانی داشتند را در انتخابات ریاستجمهوری سیزدهم از علی لاریجانی بهعمل بیاورند. درباره آقای لاریجانی باید این را در نظر داشت که شرایط او نسبت به سال ۸۴ در کل فرق کرده است. به هر حال تجربه سه دوره ریاست مجلس کافی است تا او بهعنوان یکی از نامزدهای اصلی و شاخص انتخابات ۱۴۰۰ مطرح شود.»
در محافل سیاسی تهران از احتمال حمایت طیفی از حزب کارگزاران سازندگی از لاریجانی سخن گفته میشود برخی اظهارات مانند آن چه عطریانفر گفته و نشانههای رسانهای این گمانهزنیها را تقویت میکند، هر چند او در میان بدنه سیاسی اصلاحطلبان به هیچ عنوان محبوب نیست.
اینکه یک اصولگرا با تابلو اصلاحات وارد عرصه انتخابات ۱۴۰۰ شود، گرچه تعجبآور است، اما چندان هم دور از ذهن نیست. اصلاحطلبان همین حمایت را از حسن روحانی برای انتخابات ریاست جمهوری سال۹۲ و ۹۶ به عمل آوردند. اما اینک آنها به آن تجربه به چشم شکستی سخت مینگرند و معلوم نیست که حاضر به تکرار آن باشند.
سال سرنوشت لاریجانی
با تمام اینها باید منتظر ماند و دید که فضای سیاسی سیال و پر ماجرای سال ۱۳۹۹ برای او چه چیزی را رقم خواهد زد. آیا در اوج خداحافظی کرده و به نشستهای مجمع تشخیص مصلحت نظام بسنده میکند یا اینکه سیاستمدار محافظه کار ریسک حضور در میدانی پرخطر را قبول خواهد کرد؟
منبع:دیدار