کد خبر: 112632
A

روابط عربستان سعودی و امارات عربی متحده پس از به رسمیت شمرده شدن کشور امارات توسط عربستان سعودی در ۱۹۷۴ شکل گرفت

به گزارش سایت دیده بان ایران؛ روابط عربستان سعودی و امارات عربی متحده پس از به رسمیت شمرده شدن کشور امارات توسط عربستان سعودی در ۱۹۷۴ شکل گرفت

نگارنده این یاداشت به بررسی روابط این دو کشور و چالشها و فرصتهای فی مابین این دو شیخ نشین خلیج فارس میپردازد البته باید در نظر داشت(روابط امارات و عربستان روابطی بر مبنای روابط استراتڑیک است نه ایدئولوڑیک بوده) روابط این دو کشور دارای سطر  و ستون هایی است که همواره این سطر و ستونها همچون(چه کسی در امریکا ریس جمهور است،عرب بودن، هم مرز بودن، ایران، سرمایه گذاری تجارت،نفت و اوپک، بنیادگرایی اسلامی، جدیدا کشور ترکیه، بحران اعراب با اسرائیل، و...)در روند تاریخی این ارتباط دو کشور را بسمت بیشتر همگرایی و گاها واگرایی برده البته در چند سال گذشته رنگ رو رخسار این روابط به سمت پر رنگ تر  شدن  سمپتوم ها (نشانه های ) تشدید واگرایی این دو کشور است

شروع روابط امارات و عربستان در دهه  ۷۰ میلادی استراتڑیک بود عربستان منطقه نفتی در مرز با امارات در سیطره خود گرفت و در توافق جده ۱۹۷۴ کشور امارات را به رسمیت شمرد و چون سیاست دو ستونی نیکسون ریس جمهور وقت در دهه ۷۰ میلادی  در خلیج فارس دو ستونی ایران عربستان بود امارات به ستون عربی برادر بزرگ شیخ نشین ها عربستان نیاز داشت و منطقه نفتی مرزی البریمی را تحویل سعودی ها داد پس شروع روابط این دو کشور بر مبنای بده بستان بوده 

حال چه مولفه هایی در ده سال گذشته این دو کشور را بسمت واگرایی برده را به اجمال بررسی میکنیم البته عربستان همواره علاقمند نبوده که این واگرایی ها رسانه ای و علنی شود ولی این واگرایی ها بحدی رسیده که سوای رسانه ای شدن در مراکز  و پڑوهشکدهای علمی تحقیقاتی حوزه خلیج فارس و دیگر کشورها در حال تحلیل و بررسی است

۱.از اختلافات مهم حضور دفاتر مرکزی شرکت های چند ملیتی در دبی است که در زمان محمد بن سلمان به مزاج او سازگار نیست و بارها از شروط بستن قرارداد های سود آور نفتی با این شرکتها انتقال دفترشان به عربستان اعلام نموده در در ده سال گذشته که بحث پول واحد بین کشورهای حوزه خلیج فارس شکل گرفت و منجر به صدور بیانه و دستوری بین کشورها شد که(البنک المرکزی الخلیجی المستقبلی یعنی بانک مرکزی برای آینده خلیج فارس)تاسیس شود مجدد اختلاف بین امارات و عربستان پدیدار شد و امارات خود را جلوتر از عربستان در حوزه پولی بانکی در عرصه بین الملل دانست نهایتا این طرح محقق نشد و با شکست مواجه شد ،یا در بحث حضور در یمن امارات هدفش منافع و میدان های نفتی در سواحل مکران و عدن و تسلط بر فضای هوایی است که مرتبط با جنوب یمن است میباشد  و البته ترس نطامی امنیتی برای ابوظبی است و امارات طیف اخوان المسلمین مورد حمایت عربستان که مورد توافق دولت مورد حمایت عربستان در یمن است واهمه دارد ،در اوپک هم تقابلی بین عربستان و امارات در خصوص کاهش تولید ایجاد شده تقابلی که اماراتی ها آن را حرکات ظالمانه و ناعادلانه عربستان نامیدند در فی مابین این اختلافات گاها دو کشور حرکاتی همچون قطع کردن پروازهای هوایی دو کشور را در سرلوحه کار خود قرار دادند و با بهانه ترس از واریانت سویه های جدید کرونا ان را توجیه و تفسیر کردن، یا در بحث جزیره ای در عربستان که محور و قطب تجاری  و گردشگری خاورمیانه شود و بن سلمان وعده  ساختن  آن را داده امارات واهمه دارد که دبی عملا تعطیل شود البته سعودی ها وابستگی شان به درآمدهای نفتی عدد ۵۰  درصد است و اماراتی وابستگی شان به نفت به زیر عدد ۳۰ درصد و این باب میل سعودی ها نیست و در سر دارند این عدد را بسمت ریاض ببرند البته پارامتر کشور قطر که سه سال در محاصره تحریمی عربستان بحرین امارات و البته مصر هر چند مرزی با قطر ندارد برای اماراتی ها بسیار مهم تر از ریاض است امارات دوحه را رقیب دبی میداند اساسا نگاه عربستان به قطر با امارات متفاوت است و در توافق  شهر اعلا عربستان(آشتی قطر با کشورهای خلیج فارس)اعلام شد در کل با توافق موافقیم ولی دیدگاههای چهار کشور در خصوص ارتباط با قطر متفاوت است نگاه عربستان دور کردن قطر از ایران و ترکیه بود و البته  امارات پی برده عربستان ممکن است بنا بر تغییر ریس جمهور در امریکا از قطر بزودی جهت نزدیک شدن به ایران و تحکیم روابط با ترکیه استفاده کند همچنانی که ایران مذاکرات ابتدائی با عربستان در کشور عراق داشته عربستان از دلایل اصلی نزدیک شدنش به قطر و ایران  تغییر ریس جمهوری امریکا بود چون نگاه ترامپ با با بایدن به خلیج فارس متفاوت است حال عربستان با رڑیم صهیونیستی ارتباطی به اندازه امارات پیدا نکرد ولی امارات در آنجا هم در صلحی که در روزهای پایانی ریاست جمهوری ترامپ  امضا نمود در این امر هم نگاهش اینست عربستان خودش این ارتباط را علنی نکرد و امارات میداند از نظر نڑاد عربی قطری ها و سعودیها ارتباطهای سببی نسبی دارند و بخش کثیری از قطریها عربستان را وطن دوم و هم سنت خود میدانند و البتت اماراتی ها از جذب سرمایه ها توسط قطر و تقویت مالی قطر هراس دارند آن هم قطری که محل برگزاری جام جهانی فوتبال ۲۰۲۲ شده و دوحه رقیبی جدید و در حال پیشرفت و سرعت تند برای دبی شده رقابت های شرکتهای هواپیمایی امارات و قطر نمادی از این رقابت از نوع لاکچری آن  است  اماراتی ها بر این باورند در دوران گذار تحویل گرفتن قدرت توسط بایدن عربستان این پالسهای ایرانی قطری را به امریکا داده و البته این تغییر فرمان و چرخش توسط محمد بن سلمان دلیل اصلی آن رای نیاوردن ترامپ بود البته سوای این واگرایی ها عربستان و امارات پیمان امنیتی دو جانبه دارند که از نقاط پر رنگ همگرایی این دو کشور است از دیگر نقاط همگرایی بین دو کشور سیاست هایی ایران و حضور قدرتمندانه ایران در سوریه ،یمن ،حمایت ایران از حزب الله ،و حمایت ایران در یمن از حوثی هاست نگارنده این یادداشت بر این باور است 

 حداقل در چهار سال در پیش  برادر بزرگ کشورهای عربی خلیج فارس سیاستی بر همین منوال است و نقاط واگرایی بین امارات و عربستان پررنگ تر و نمایان میشود چون در حال حاضر نه ترامپ ریس جمهور امریکاست نه بنیامین نتانیاتو نخست وزیر رڑیم اشغالگر قدس است که واگرایی پررنگ شده خاندان آل مکتوم با آل سعود را کم رنگ کنند

محمد کائیدی کارشناس سیاسی

 

 

کانال رسمی دیدبان ایران در تلگرام

اخبار مرتبط

ارسال نظر