رئیس اتحادیه صنف فروشندگان فرش دستباف تهران؛کپیبرداری هند و پاکستان از فرش ایرانی / تحریمها فرش ایرانی را در انبارها حبس کرد
سپهرزاد، رئیس اتحادیه صنف فروشندگان فرش دستباف تهران،به دیده بان ایران گفت: چالش اصلی تجارت فرش دستباف تنها به یافتن مشتری و فروش کالا محدود نمیشود، بلکه پس از انجام صادرات، مسئله بازگرداندن ارز حاصل از فروش به کشور به یکی از مهمترین موانع تبدیل میشود. وی ادامه داد: بازار فرش دستباف ایران بهشدت تحت تأثیر پیامدهای تحریمها، افزایش مداوم قیمت مواد اولیه، رشد هزینههای دستمزد، کاهش پروازهای بینالمللی و همچنین اختلالات گسترده در شبکه حملونقل قرار گرفته است. رئیس اتحادیه صنف فروشندگان فرش دستباف تهران در پایان با ابراز نگرانی نسبت به تبعات این شرایط گفت: مجموعه این عوامل سبب شده است با وجود ادامه روند تولید، بخش قابل توجهی از محصولات در انبارها باقی بمانند و به اصطلاح رسوب کنند.
دیده بان ایران: فرش دستباف ایران سالها یکی از معدود کالاهایی بود که بدون تبلیغ اضافه، خودش حرف میزد از تبریز و کاشان تا فارس و قم اسم فرش ایرانی در بازار جهانی اعتبار داشت و برای خیلی از خریداران خارجی، ایران خودش یک برند بود. حالا اما ماجرا برعکس شده است. تولیدکننده ایرانی با هزینه بالای مواد اولیه، افت تقاضا، دشواری صادرات، تعهد ارزی، مشکلات نقلوانتقال پول و بازار داخلی کمرمق دستوپنجه نرم میکند. در همان زمان رقبایی مثل هند و پاکستان با نیروی کار ارزانتر، دسترسی راحتتر به بازار جهانی و کپی نقشههای اصیل ایرانی همان محصول را با قیمت پایینتر به دنیا عرضه میکنند. در نتیجه فرشی که شناسنامهاش ایرانی است با کپی نقشههای ایران یا اگر هم تولید شود در بازار جهانی با نام دیگری بالا میرود.
وضعیت صادرات فرش دستباف ایرانی و برخی گمانهزنیها درباره عرضه این محصول اصیل با نام کشورهای دیگر، در روزهای اخیر به یکی از موضوعات مورد توجه فعالان این حوزه تبدیل شده است. در همین زمینه، مسعود سپهرزاد، رئیس اتحادیه صنف فروشندگان فرش دستباف تهران، ضمن رد ادعاهای مطرحشده درباره فروش فرش ایرانی با برند کشورهای همسایه، به تشریح چالشهای صادراتی و مسئله کپیبرداری از طرحهای ایرانی توسط رقبا در بازارهای جهانی در گفت و گو با دیده بان ایران پرداخت.

هویت متمایز فرش ایرانی در بازارهای بینالمللی
سپهرزاد، رئیس اتحادیه صنف فروشندگان فرش دستباف تهران، با اشاره به شایعاتی مبنی بر عرضه فرش ایرانی به نام کشورهایی مانند ترکیه و امارات، به دیده بان ایران گفت: این ادعاها به هیچ عنوان صحت ندارد؛ زیرا فرش ایرانی دارای هویت مستقل، شناختهشده و کاملاً مشخصی در بازارهای جهانی است. تمامی تجار و فعالان این حوزه در سطح بینالمللی، فرش ایران را بهخوبی میشناسند و ویژگیهایی همچون نوع گره، شیوه بافت، طراحی و رنگبندی آن، هویت و شناسنامه مشخصی به این محصول بخشیده است.
وی افزود: کشورهایی مانند هند و پاکستان تولیدات مختص به خود را دارند، اما در بسیاری از موارد از نقشهها و طرحهای ایرانی الگوبرداری میکنند. بهرهگیری از نیروی کار ارزان و مواد اولیه با هزینه کمتر در این کشورها موجب شده است قیمت تمامشده محصولاتشان نسبت به نمونههای اصیل ایرانی پایینتر باشد. همچنین ترکیه نیز بهعنوان کشوری صاحبسبک در این صنعت، محصولات خود را با هویت مستقل و ویژگیهای خاص خود به بازار عرضه میکند.
تغییر مسیر صادرات، نه تغییر هویت کالا
رئیس اتحادیه صنف فروشندگان فرش دستباف تهران در تشریح شیوههای مورد استفاده تجار برای عبور از محدودیتهای صادراتی گفت: در برخی موارد، صادرکنندگان برای مقابله با مشکلات ناشی از تحریمها و محدودیتهای حملونقل، ناچار به استفاده از مسیرهای ترانزیتی یا بارنامههای کشورهای ثالث هستند، اما این موضوع هرگز به معنای تغییر هویت کالا یا عرضه آن با نام کشور واسطه نیست.
وی در ادامه با اشاره به یک نمونه عملی توضیح داد: یکی از تجار ایرانی محمولهای ۴۰ تنی از فرش را از طریق ترکیه به ژاپن صادر کرد، اما تمامی اسناد، فاکتورها و مدارک مربوط به کالا ایرانی بود و این محموله نیز با هویت و برند فرش ایران در مقصد تحویل شد. در واقع تنها مسیر حملونقل از استانبول عبور کرده بود و هیچ تغییری در اصالت و هویت محصول ایجاد نشده بود.
تحریمها، بازگشت ارز و رسوب کالا در انبارها
سپهرزاد با اشاره به مشکلات اساسی فعالان این صنعت پس از فروش محصول در بازارهای جهانی به دیده بان ایران گفت: چالش اصلی تجارت فرش دستباف تنها به یافتن مشتری و فروش کالا محدود نمیشود، بلکه پس از انجام صادرات، مسئله بازگرداندن ارز حاصل از فروش به کشور به یکی از مهمترین موانع تبدیل میشود.
وی ادامه داد: بازار فرش دستباف ایران بهشدت تحت تأثیر پیامدهای تحریمها، افزایش مداوم قیمت مواد اولیه، رشد هزینههای دستمزد، کاهش پروازهای بینالمللی و همچنین اختلالات گسترده در شبکه حملونقل قرار گرفته است.
رئیس اتحادیه صنف فروشندگان فرش دستباف تهران در پایان با ابراز نگرانی نسبت به تبعات این شرایط گفت: مجموعه این عوامل سبب شده است با وجود ادامه روند تولید، بخش قابل توجهی از محصولات در انبارها باقی بمانند و به اصطلاح رسوب کنند. در نتیجه، نقشهها و طرحهای بافتهشده به مرور زمان از تازگی میافتند و قدیمی میشوند. با این حال، فرش دستباف ایرانی همچنان از جایگاه ویژهای در بازارهای جهانی برخوردار است و تقاضا برای این محصول اصیل پابرجاست؛ بهگونهای که بسیاری از خانوادهها و مصرفکنندگان در نقاط مختلف جهان، همچنان اصالت و ارزش فرش دستباف ایرانی را به محصولات ماشینی ترجیح میدهند.
منبع: سایت دیده بان ایران